Służebność przesyłu · Wyrok TK P 10/16 · art. 305¹ k.c.

Słup, rura lub kabel na Twojej działce? Masz prawo do wynagrodzenia

Energetyka, gazownictwo, telekomunikacja — jeśli infrastruktura przesyłowa przebiega przez Twój grunt bez umowy lub bez odszkodowania, możesz tego dochodzić. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2025 r. otworzył nowe możliwości dla właścicieli działek.

Podstawa: art. 305¹–305⁴ k.c. (służebność przesyłu), art. 224–225 k.c. (bezumowne korzystanie), wyrok TK P 10/16 z 2 grudnia 2025 r. — zasiedzenie bez wywłaszczenia i bez odszkodowania niezgodne z Konstytucją.

180 000+zł wynagrodzenia w jednej sprawie
6 latwstecz za bezumowne korzystanie
0 złopłat wstępnych
48hbezpłatna analiza sytuacji

Bezpłatna analiza służebności

Bez zobowiązań · oddzwaniamy w 24 h
Krok 1 z 3
Rodzaj infrastruktury na działce
Czy masz umowę z przedsiębiorstwem?
Kiedy infrastruktura powstała?
Sytuacja nieruchomości

Zaznacz wszystkie pola, żebyśmy mogli ocenić Twoją sytuację.

Podaj przybliżone dane działki — wyliczymy orientacyjne wynagrodzenie. Możesz zostawić pola puste.

Przeznaczenie działki
Szacunkowe wynagrodzenie za bezumowne korzystanie (6 lat): Szacunek orientacyjny. Dokładna kwota wymaga wyceny biegłego — zależy od lokalizacji, rodzaju infrastruktury i czasu bezumownego korzystania.

Podaj poprawny numer (9 cyfr).

Zgoda jest niezbędna, żebyśmy mogli oddzwonić.

Żadnych opłat wstępnych · oddzwaniamy w 24 h robocze

Zgłoszenie przyjęte

Prawnik CGO Recovery skontaktuje się w ciągu 24 godzin roboczych, żeby bezpłatnie ocenić Twoją sytuację i możliwe roszczenia.

PRZEŁOMOWY WYROK · TK P 10/16 · 2 grudnia 2025 r.

Trybunał Konstytucyjny: zasiedzenie służebności bez odszkodowania jest niezgodne z Konstytucją

TK uznał za niezgodne z Konstytucją nabycie przez przedsiębiorstwo przesyłowe — w drodze zasiedzenia — służebności o treści odpowiadającej służebności przesyłu sprzed 3 sierpnia 2008 r., bez wywłaszczenia i bez odszkodowania. Podstawowy filar obrony firm przesyłowych runął. Właściciele gruntów, którzy wcześniej przegrali sprawy o zasiedzenie, mogą ubiegać się o wznowienie postępowania.

Na czym to polega

Infrastruktura na Twojej ziemi — co Ci się należy?

Przez dekady firmy energetyczne, gazownicze i telekomunikacyjne korzystały z gruntów prywatnych, powołując się na zasiedzenie służebności — czyli nabycie prawa przez samo upływanie czasu, bez zgody właściciela i bez odszkodowania. Właściciele przegrywali sprawy, bo sądy uznawały zasiedzenie.

Wyrok TK z 2 grudnia 2025 r. zmienił zasady gry. Sądy nie mogą już zasądzać zasiedzenia sprzed 2008 r. bez odszkodowania — narusza to art. 21 i 64 Konstytucji (ochrona własności i prawo do wynagrodzenia za ograniczenie własności).

Czego możesz żądać od przedsiębiorstwa
Ustanowienie odpłatnej służebnościwynagrodzenie jednorazowe
Bezumowne korzystanie (do 6 lat wstecz)roszczenie pieniężne
Wznowienie przegranej sprawy o zasiedzeniemożliwe od XII 2025
Rekompensata za obniżenie wartości działkiodszkodowanie
Orzecznictwo po wyroku TK

Wyroki, które zmieniły zasady gry

Cztery przełomowe rozstrzygnięcia — od Trybunału Konstytucyjnego po Sąd Najwyższy — które obalają dotychczasowe zarzuty obrony firm przesyłowych.

SO Warszawa-Praga · IV Ca 1322/25
Ochrona własności bez ekwiwalentu
11 lutego 2026 r.

Sąd zakwestionował nieodpłatne nabycie uprawnień służebnych w drodze zasiedzenia sprzed 2008 r., opierając rozstrzygnięcie na art. 21 i 64 Konstytucji — pozbawienie właściciela uprawnień bez ekwiwalentu narusza istotę prawa własności.

Sąd Najwyższy · I CSK 2395/24
Prośba o zgodę = uznanie władztwa właściciela
6 marca 2025 r.

SN: samo istnienie kabla czy rury nie przesądza o posiadaniu prowadzącym do zasiedzenia. Jeśli firma prosiła o zgodę na remont i płaciła za dostęp — uznawała władztwo właściciela, a bieg zasiedzenia zostaje przerwany. Kluczowy argument dla właścicieli działek, których przedsiębiorstwa przez lata odpowiednio traktowały.

Prezentowane orzeczenia dotyczą konkretnych spraw. Możliwość dochodzenia roszczeń zależy od treści Twojej sytuacji faktycznej i wymaga indywidualnej analizy prawnej.

Twoje roszczenia

Czego możesz żądać od przedsiębiorstwa przesyłowego

⚖️
Ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu Sąd może ustanowić służebność i zasądzić jednorazowe wynagrodzenie za korzystanie z Twojego gruntu — na podstawie wyceny biegłego rzeczoznawcy.
💰
Wynagrodzenia za bezumowne korzystanie Do 6 lat wstecz możesz dochodzić zapłaty za każdy rok, w którym firma korzystała z Twojej nieruchomości bez tytułu prawnego lub bez wynagrodzenia.
🔄
Wznowienia przegranej sprawy o zasiedzenie Wyrok TK z 2025 r. stanowi podstawę do wznowienia postępowania, w którym sąd zasądził zasiedzenie służebności sprzed 3 sierpnia 2008 r. bez odszkodowania.
📉
Rekompensaty za obniżenie wartości działki Infrastruktura przesyłowa może trwale obniżać wartość rynkową nieruchomości. Możliwe jest dochodzenie odszkodowania za utratę wartości działki.
Terminy przedawnienia: Roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przedawnia się po 6 latach (art. 118 k.c.). Termin biegnie niezależnie od tego, czy wiesz o swoim uprawnieniu — działaj szybko.
Jak działamy

Trzy kroki — większość pracy jest po naszej stronie

  1. Ty · 2 minuty

    Wysyłasz zgłoszenie

    Wypełniasz formularz powyżej. Po naszym telefonie opisujesz sytuację — rodzaj infrastruktury, kiedy powstała, czy miałeś kontakt z przedsiębiorstwem. Możesz przesłać zdjęcia lub dokumenty.

  2. My · do 48 godzin

    Analizujemy Twoją sytuację

    Prawnik ocenia, jakie roszczenia przysługują Ci w świetle wyroku TK, dostępnego orzecznictwa i stanu faktycznego Twojej nieruchomości. Dostajesz jasną odpowiedź: możemy działać albo nie możemy.

  3. My · całe postępowanie

    Prowadzimy sprawę

    Przejmujemy wezwanie przedsiębiorstwa, negocjacje i ewentualny pozew sądowy. Płacisz dopiero przy wygranej — jeśli nie wygramy, nie płacisz nic.

Czy to Twoja sytuacja

4 sygnały, że masz roszczenie wobec przedsiębiorstwa przesyłowego

01
Słup, rura lub kabel na działce bez umowy Infrastruktura przebiega przez Twoją nieruchomość, a nigdy nie podpisałeś żadnej umowy ani nie otrzymałeś zapłaty.
02
Firma „zasiada” Twój grunt od lat Przedsiębiorstwo powołuje się na zasiedzenie służebności sprzed 2008 r. — po wyroku TK to argument już nieskuteczny.
03
Przegrana sprawa o zasiedzenie w przeszłości Sąd wcześniej zasądził zasiedzenie bez odszkodowania — wyrok TK daje podstawę do wznowienia tego postępowania.
04
Firma prosiła o zgodę lub płaciła za remont Zgodnie z wyrokiem SN z 2025 r. takie zachowanie przerywa bieg zasiedzenia — masz silniejszą pozycję procesową.
Sprawdź w 10 sekund

Kiedy możesz dochodzić wynagrodzenia?

Roszczenie jest możliwe, jeśli:

  • Na Twojej nieruchomości przebiega infrastruktura przesyłowa
  • Nie masz umowy odpłatnej lub umowa jest bezpłatna
  • Infrastruktura istnieje od ponad roku
  • Nie upłynęło 6 lat od ostatniego faktu bezumownego korzystania
  • Jesteś właścicielem lub użytkownikiem wieczystym gruntu
  • Przegrałeś sprawę o zasiedzenie sprzed 3 sierpnia 2008 r.

Trudniejsza sytuacja, gdy:

  • Służebność przesyłu została ustanowiona odpłatnie notarialnie
  • Decyzja wywłaszczeniowa z odpowiednim odszkodowaniem
  • Roszczenie o bezumowne korzystanie w pełni przedawnione (ponad 6 lat)
  • Nieruchomość Skarbu Państwa lub gminy

Nie jesteś pewien? Wyślij zgłoszenie — ocenimy bezpłatnie.

Podstawy prawne

Czym jest służebność przesyłu?

Służebność przesyłu to ograniczone prawo rzeczowe, uregulowane w art. 305¹–305⁴ Kodeksu cywilnego, wprowadzonych ustawą z 30 maja 2008 r. (obowiązują od 3 sierpnia 2008 r.). Uprawnia przedsiębiorstwo przesyłowe do korzystania z nieruchomości cudzej w zakresie niezbędnym do eksploatacji urządzeń przesyłowych — linii energetycznych, gazociągów, wodociągów, kanalizacji i sieci telekomunikacyjnych.

Służebność może być ustanowiona umową (odpłatnie lub nieodpłatnie) albo na mocy orzeczenia sądowego. Za jej ustanowienie właścicielowi przysługuje wynagrodzenie. Przed 2008 r. nie istniała służebność przesyłu jako odrębna instytucja — firmy powoływały się na służebność gruntową lub zasiedzenie.

Najczęstsze wady tytułu prawnego

Dlaczego firmy przesyłowe mogą nie mieć tytułu do Twojego gruntu?

Zasiedzenie sprzed 2008 r.Po wyroku TK zasiedzenie bez odszkodowania narusza Konstytucję — firmy nie mogą się już skutecznie na nie powoływać.
Decyzja administracyjna bez wypłatyCzęść decyzji z okresu PRL przyznawała dostęp do gruntu, ale nie regulowała wynagrodzenia dla właściciela.
Brak jakiegokolwiek tytułuW wielu przypadkach infrastruktura powstała bez żadnej decyzji ani umowy — właściciel nigdy nie był informowany.
Umowa bezpłatna z poprzednim właścicielemNowy właściciel (np. po nabyciu lub dziedziczeniu) nie jest związany bezpłatną umową poprzednika — może żądać wynagrodzenia.
Przekroczenie zakresu umowyFirma rozbudowała infrastrukturę poza obszar opisany w pierwotnej umowie — to dodatkowe bezumowne korzystanie.
Zgoda na remont jako uznanie władztwaZgodnie z wyrokiem SN (I CSK 2395/24) prośba firmy o zgodę przerywa bieg zasiedzenia i wzmacnia Twoją pozycję.
Kto prowadzi sprawy o służebność przesyłu

Kancelaria prawna, nie firma odszkodowawcza

Marcin Marusński — radca prawny CGO Recovery

Marcin Marusński

Radca prawny

Radca prawny od 2014 r. Absolwent prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Pracę magisterską obronił w Katedrze Prawa Gospodarczego i Handlowego, poświęcając ją tematyce aukcji internetowych. Ukończył aplikację radcowską przy OIRP w Łodzi.

Już w trakcie studiów dziennych rozpoczął pracę w jednej z większych łódzkich kancelarii prawnych specjalizującej się w obrocie gospodarczym. Następnie, w okresie odbywania aplikacji pracował jako in-house lawyer w dziale prawnym Rossmann SDP sp. z o.o. w Łodzi.

Specjalizuje się w prawie cywilnym oraz reprezentacji konsumentów w sporach z silniejszymi podmiotami — bankami i zakładami przesyłowymi. Posiada duże doświadczenie procesowe.

Model wynagrodzenia

Ile kosztuje analiza i prowadzenie sprawy?

Wstępna analiza sytuacji Twojej nieruchomości jest bezpłatna i niezobowiązująca. Oceniamy, jakie roszczenia przysługują Ci wobec przedsiębiorstwa przesyłowego — bez żadnych opłat wstępnych.

Dopiero po analizie i po Twojej decyzji o podjęciu sprawy zawieramy umowę o współpracy. Warunki ustalamy z Tobą przed podjęciem sprawy — nie po fakcie.

Model success fee: CGO Recovery wynagradzane jest z kwoty zasądzonej lub uzyskanej od przedsiębiorstwa. Jeśli sprawa nie zakończy się sukcesem — nie płacisz nic.

Pytania i odpowiedzi

Najczęstsze pytania o służebność przesyłu

Co to jest służebność przesyłu?

Służebność przesyłu to prawo przedsiębiorstwa do korzystania z cudzej nieruchomości w celu eksploatacji urządzeń przesyłowych (linii energetycznych, gazociągów, wodociągów itp.). Ustanawia się ją umową lub orzeczeniem sądu, a właścicielowi nieruchomości przysługuje wynagrodzenie.

Co zmienił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2025 r.?

TK orzekł w sprawie P 10/16, że nabycie przez firmę przesyłową służebności w drodze zasiedzenia sprzed 3 sierpnia 2008 r., bez odszkodowania dla właściciela, jest niezgodne z Konstytucją (art. 21 i 64). Firmy nie mogą już skutecznie powoływać się na takie zasiedzenie jako podstawę do bezpłatnego korzystania z gruntu.

Czy mogę wznowić przegraną sprawę o zasiedzenie?

Tak — wyrok TK stanowi podstawę do wznowienia postępowania, w którym sąd zasądził zasiedzenie służebności sprzed 2008 r. bez odszkodowania. Termin na złożenie skargi o wznowienie to 3 miesiące od dnia ogłoszenia wyroku TK lub od daty, gdy dowiedziałeś się o wyroku.

Za ile lat wstecz mogę żądać wynagrodzenia za bezumowne korzystanie?

Roszczenie o wynagrodzenie (art. 224–225 k.c.) przedawnia się po 6 latach. Możesz żądać zapłaty za 6 ostatnich lat korzystania przez firmę z Twojego gruntu bez tytułu prawnego lub bez odpowiedniego wynagrodzenia.

Jak wysokie może być wynagrodzenie?

Wysokość wynagrodzenia zależy od kilku czynników: lokalizacji nieruchomości, przeznaczenia w planie miejscowym, rodzaju i skali infrastruktury oraz jej wpływu na wartość działki. Wycena dokonywana jest przez biegłego rzeczoznawcę. W sprawie SO Rzeszów V Ca 1043/24 jednorazowe wynagrodzenie przekroczyło 180 000 zł.

Co oznacza wyrok SN z 2025 r. o przerwaniu zasiedzenia?

SN w sprawie I CSK 2395/24 orzekł, że jeśli firma prosiła właściciela o zgodę na remont lub wejście na teren i płaciła za dostęp — uznawała w ten sposób władztwo właściciela. Takie zachowanie przerywa bieg zasiedzenia, a firmie nie udaje się wykazać nieprzerwanego posiadania niezbędnego do zasiedzenia.

Czy mogę działać, jeśli odziedziczyłem działkę z istniejącą infrastrukturą?

Tak. Jako nowy właściciel wchodzisz w prawa poprzednika, ale nie jesteś związany ewentualnymi bezpłatnymi umowami, które poprzednik zawarł dobrowolnie. Możesz żądać ustanowienia odpłatnej służebności lub wynagrodzenia za bezumowne korzystanie za okres Twojej własności.

Czy sprawa o służebność wpłynie na BIK lub scoring kredytowy?

Nie. Dochodzenie roszczeń cywilnych od przedsiębiorstwa przesyłowego to Twoje ustawowe prawo i nie ma żadnego wpływu na BIK ani ocenę kredytową.

Czy CGO Recovery prowadzi sprawy w całej Polsce?

Tak. CGO Recovery reprezentuje klientów przed sądami w całej Polsce. Sprawy o służebność przesyłu rozpatrywane są przez sądy rejonowe i okręgowe właściwe dla lokalizacji nieruchomości.

Słup lub rura na Twojej działce? Bezpłatna analiza · oddzwaniamy w 24 h